To refer to this article use this url: http://www.quotidian.nl/vol02/nr01/a04
Conclusie
Zowel de hindoe-dodenrituelen als de praktijken in de Nederlandse uitvaartbranche zijn constant in verandering. Door de dubbele migratie van Brits-Indië naar Suriname en van Suriname naar Nederland, hebben de Hindoestanen hun dodenrituelen meerdere malen aan de ‘ontvangende’ samenleving moeten aanpassen. Hindoestanen in Nederland hebben nieuwe strategieën ontwikkeld om creatief vorm te geven aan hun dodenrituelen in de Nederlandse context, waarbij bepaalde rituelen simpeler zijn geworden, ‘rituele simplificatie’ genoemd, maar waarbij andere rituelen juist heruitgevonden zijn. Hiervan getuigen ‘de Ganges in Twente’, maar ook het meegaan naar de oven, dat onder niet-Hindoestaanse Nederlanders ook steeds populairder wordt.
Bovendien vertellen de oplossingen die worden gevonden als resultaat van een wederzijds proces van onderhandeling, ons niet alleen iets over de waarden van Hindoestanen in Nederland, maar ook over de Nederlandse professionals, die vanuit hun eigen kader van waarden opereren. Hierdoor bestaan grote verschillen tussen de praktijken van verschillende crematoria, maar ook binnen elk crematorium tussen de verschillende medewerkers. Wat de crematoria echter met elkaar delen, is het ideaal van zoeken naar de juiste vorm voor het juiste afscheid.